این رایحهی تند و تازه به ترکیبات عطری پیچیده عمق و نشاط میبخشد. در ابتدا، هل حسی سبک و هوایی ایجاد میکند، اما بهسرعت با گرمایی شیرین و چوبی خود را نشان میدهد. اغلب اثرات آن با نتهای مرکباتی مقایسه میشود و انرژیبخش و سرحالکننده است. هل بهویژه با خانوادههای عطری چوبی، چایپر و کهربایی هماهنگی خوبی دارد.
شاید چندان هم تعجبآور نباشد که هل به «ملکه ادویهها» معروف است، در حالی که فلفل سیاه را «شاه ادویهها» مینامند. هل علاوه بر عطر خوشایندش، خاصیت نگهداری غذا و جلوگیری از فساد آن را نیز دارد که در کشورهای گرمسیری و مناطقی که یخچال کم است، بسیار مفید است. در هند معمولاً بعد از غذا چند دانه هل جویده میشود تا نفس تازه شود. این ادویه هم ذهن و هم بدن را تحریک و انرژیبخش میکند.
تولید
هل بهطور وحشی در جنگلهای بارانی جنوب غربی هند، سریلانکا و گواتمالا رشد میکند و در مناطق مرطوب و کوهستانی با ارتفاع بالا بهترین رشد را دارد. دانههای معطر و ارزشمند هل از درختی نه چندان چشمگیر برداشت میشوند؛ درخت هل میتواند تا سه متر ارتفاع داشته باشد و گیاهی دائمی با ظاهر علفمانند است. دانههای خوشبو و گرانبهای این درخت در پایهی ساقهها و داخل غلافهای دوکیشکل آن پنهان هستند.
تاریخچه
هل یکی از قدیمیترین ادویههای شناختهشده است و خواص ارزشمند آن از دیرباز مورد توجه بشر بوده است. قدیمیترین منابع ثبتشده از این ادویه به مصر باستان بازمیگردد، حدود ۱۵۵۰ سال قبل از میلاد. مصریان باستان با خواص آرایشی و عطری آن آشنا بودند و اغلب هل میجویدند تا دندانهای خود را سفید کنند یا قهوه خود را خوشطعم کنند. افسانهها حاکی از آن است که خود کلئوپاترا نیز از خواص آرامشبخش هل لذت میبرده و پیش از ملاقات با مارک آنتونی، کاخ خود را با رایحه ماندگار هل معطر میکرده است. با ورود هل به سواحل مدیترانه، یونانیان و رومیان تحت تأثیر رایحه آن قرار گرفتند و این نت جدید را به عطرهای لوکس خود افزودند. هل علاوه بر رایحه غنی، به دلیل طعمهای پرجنبوجوش خود نیز در طول تاریخ مورد احترام بوده است. فرآیند پرزحمت تولید آن، هل را پس از زعفران و وانیل به سومین ادویه گرانقیمت جهان تبدیل کرده است.